CHAPTER TWENTY-THREE
Mahārāja Pṛthu's Going Back Home
TEXTS 1-3.
मैत्रेय उवाच
दृष्ट्वाऽऽत्मानं प्रवयसमेकदा वैन्य आत्मवान् ।
आत्मना वर्धिताशेषस्वानुसर्गः प्रजापतिः ॥ १ ॥
जगतस्तस्थुषश्चापि वृत्तिदो धर्मभृत्सताम् ।
निष्पादितेश्वरादेशो यदर्थमिह जज्ञिवान् ॥ २ ॥
आत्मजेष्वात्मजां न्यस्य विरहाद्भुदतीमिव ।
प्रजासु विमनःस्वेकः सदारोऽगात्तपोवनम् ॥ ३ ॥
maitreya uvāca
dṛṣṭvātmānam pravayasam
ekadā vainya ātmavān
ātmanā vardhitāśeṣa-
svānusargaḥ prajāpatiḥ
jagatas tasthuṣaś cāpi
vṛtti-do dharma-bhṛt satām
niṣpāditeśvarādeśo
yad-artham iha jajñivān
ātma-jeṣv ātma-jām nyasya
virahād rudatīm iva
prajāsu vimanaḥsv ekaḥ
sa-dāro 'gāt tapo-vanam
maitreyaḥ uvāca —the sage Maitreya continued to speak;  dṛṣṭvā —after seeing;  ātmānam —of the body;  pravayasam —old age;  ekadā —once upon a time;  vainyaḥ —King Pṛthu;  ātmavān —fully conversant in spiritual education;  ātmanā —by oneself;  vardhita —increased;  aśeṣa —unlimitedly;  sva-
973